Folik Asit diğer bir adıyla Folat, B vitamini türevi olan bir vitamindir. Genelikle yeşil yapraklı sebzelerde bulunan folik asit 1940’lı yıllarda Kenworthy Mitchell tarafından ıspanak yapraklarında keşfedilmiştir. Vücutta DNA ve RNA işleyişi üzerinde ciddi bir rol oynayan bu vitamin nükleik asit yapımı, yeni hücre oluşumu ve beyin gelişimi açısından çok önemlidir.

Beyin ve omurganın sağlıklı gelişimi açısından önemli olan folik asit genellikle ıspanak, fasulye ve bezelye gibi koyu yeşil yapraklı sebzelerde bulunuyor. Portakal, limon, çilek ve kavun folik asitten zengin meyveler arasında yer almaktadır. Folik asitten yetersiz beslenen bireylerde bağırsak hastalıkları, anemi, kas krampları ve çölyak hastalığı görülebilmektedir. Dünya sağlık örgütü (DSÖ) ve American Academy of Pediatrics (AAP) tarafından yapılan çalışmalarda üretken çağda olan her kadının günde 400 mikrogram (4 mg) folik asit tüketmesi önerilmektedir. Ancak bu durum gebelik planlayan kadınlar veya gebe olan kadınlarda doktor tarafından değerlendirilmekte ve 4 mg’ın üzerinde takviye yapılabilmektedir. Özellikle hamile annelerin bebekleri üzerinde ki etkileri göze çarpmaktadır. Bebeklerin kan hücrelerinin oluşumu, işitme sağlığı, organ ve beyin fonksiyonlarının gelişiminde görev almaktadır.

Folik Asit Neden Önemlidir ?

DNA ve RNA sentezinde de büyük bir role sahip olan folik asit;

  • Alyuvar üretimini ve sağlıklı hücre çoğalmasını arttırmaktadır.
  • Yeni doğanlarda görülen yarık damak oluşma riskini azalttığına dair çalışmalar mevcuttur.
  • Bir eklem rahatsızlığı olan romatoid artrit hastalığının önlenmesinde rolü vardır.
  • Hamile kadınlarda bebeğin beyin ve omurga gelişiminde rol almaktadır. Beyin ve omurga gelişiminin yeterli olmaması durumunda ortaya çıkabilecek doğumsal anomalilerin oluşma riskini en aza indirmektedir.

Folik Asit Eksikliğinde;

  • İşitme kaybı problemi
  • Bağırsak rahatsızlıkları
  • Depresyona yatkınlık
  • Hafıza ve beyin fonksiyonlarında azalma
  • Anemi ile birlikte gelişen halsizlik ve yorgunluk şikayetleri
  • Kemik yoğunluğunun azalması ve kas krampları/kemik kırılganlığının artışı görülmektedir.

Folik Asit İçeren Besinler

Vitaminlerin vücudumuz tarafından yeterli üretimi yoktur. Bu nedenle sağlık açısından gerekli olan vitaminler doğal yollarla vücuda alınması gerekmektedir. Günlük sebze ve meyve tüketimlerinin yeterli olması halinde zihinsel ve fiziksel gelişimin sağlıklı olması mümkündür. Hamile kadınlarda doktor tavsiyesiyle birlikte ilaç formu önerilebilmektedir. Özellikle yeşil yapraklı sebzelerde ve meyvelerde bol miktarda bulunmaktadır.

 

  • Turunçgiller
  • Ekmek mayası
  • Yumurta
  • Fıstık
  • Lahana, Karnabahar
  • Kivi, Portakal, Muz, Ananas
  • Böbrek, Karaciğer, Tavuk ve koyun eti
  • Brokoli, Brüksel lahanası, Maydanoz, Bezelye, Ispanak

Folik asit içeren bu besinleri özellikle gebeler doktor gözetiminde kullanmalıdırlar. Gebelik boyunca doktora başvurmadan herhangi bir besin veya ilaç kullanılması doğru değildir. Ayrıca yetişkin bireylerde yapılan araştırmalar folik asitin günlük önerilen doz miktarından fazla kullanılması halinde kanser hücrelerinin çoğalmasına neden olduğu bildirilmiştir.