Menisküs ve Menisküs Yırtıkları 

Menisküsler, diz eklemleri arasında bulunan C şeklinde ki yumuşak kıkırdak parçacıklarıdır. Her bir diz kemiği içinde iç ve dış olmak üzere 2 adet menisküs dokusu bulunmaktadır. Kişilerin hareket kabiliyetlerini sınırlayan bir rahatsızlık olan Menisküs, en sık hasar gören dokulardan birisidir.  Bu dokular bacak hareketleri sırasında adeta bir amortisör görevi yapmaktadır.

Menisküs yırtıkları çoğunlukla sporcularda görülen, diz eklemleri arasında kıkırdak dokunun yırtılması olarak tanımlanmaktadır. Diz kemikleri üzerine yüklenen ağırlığının eşit olarak dağılmasını ve eklemlerin basınçtan korunmasını sağlamaktadırlar. Ani diz hareketlerinde menisküs yırtıkları oluşabilmektedir. Genellikle cerrahi tedavi ile iyileşme sağlanmaktadır.

Menisküs yırtıkları ileri yaşlarda daha sık görülmektedir. Ancak genç bireylerde de travmalar sonucunda menisküs yırtıkları oluşabilmektedir. Genç yaşlarda olan bireylerin menisküs dokuları daha sağlam olduğundan dolayı yanlış hareket sonrasında yırtık oluşma riski daha azdır. İleri yaşlarda zayıflayan menisküs dokuları basit hareketlerde dahi yırtılma olasılığı yüksektir. Genellikle iç menisküslerin daha kalın olmasından dolayı iç yırtıklar daha sık görülmektedir.

Menisküs Yırtığı Çeşitleri

Menisküs yırtıklarının oluşum ve etkileşimlerine göre çeşitleri vardır. En sık görülen yırtık tipleri; horizontal, longitudinal, radyal, ve kompleks yırtıklardır. Horizontal yırtık; bu tür yırtıklar genellikle 40 yaş ve öncesinde görülmektedir. Her hangi bir ani hareket veya travmaya bağlı olmaksızın gelişmektedir. Kişilerde eklem rahatsızlıkları olma olasılığı üzerinde durulmaktadır. Longitudinal yırtık; 40 yaş öncesi bireylerde rastlanmaktadır. Genellikle bir travma sonrasında gelişmektedir. Özellikle sporcularda rastlanan bir yırtık şeklidir. Radyal yırtık; bu yırtık tipinde hastalar dizlerinde küntlemiş bir his ifade ederler. Dik yarıklar şeklinde yırtıklar mevcuttur. Kompleks yırtıklar ise birden fazla çeşitli yırtığın oluşmasıyla meydana gelmektedir.

Menisküs Yırtıklarının Belirtileri

  • Genellikle merdiven inip çıkma, çömelme hareketleri ve ciddi travmalar sonucunda dizde kilitlenme ve ağrı ilk bulgulardandır.
  • Ağrıya şişlik eşlik ederken kişiler hareket sırasında ağrının arttığını belirtmektedirler.
  • Bükülme hareketinden sonra diz kilitlenir ve açılmayabilir.
  • Adım atıldığında dizde kayma hissi vardır.
  • Diz ekleminde takılma sesi gelemebilmektedir.

Bu tür şikayetlerin oluşması durumunda doktora başvurulması gerekmektedir.  Yapılan muayene sonucunda gerekli tedavi başlanmaktadır. Tanının konması için fizik muayene dışında MR, ultrason ve diz x-ray’i olarak tanı yöntemleri tercih edilmektedir. Genellikle cerrahi tedavi önerilmektedir. Günümüzde sık tercih edilen bir tedavi yöntemi olan artroskopi sonrasında hastalar birkaç hafta içinde sağlıklarına kavuşmaktadırlar. Artroskopi, kapalı cerrahi yöntemiyle uygulanmaktadır. Menisküs yırtıklarının oluştuğu diz bölgesinden küçük kesilerle girilir ve sorunlu olan menisküs parçaları çıkarılır.

Menisküs Hastalarına Öneriler;

1. İstirahat: Hareket sırasında ağrı artmaktadır. Bu nedenle diz eklemlerinin rahatlaması için ne kadar az hareket edilirse ağrı hissi de azalacaktır. Hareket edileceği sırada muhakkak baston gibi bir yardımcı gereç kullanılması gerekmektedir.

2. Soğuk Uygulama: Diz bölgesine buz tedavisi uygulamak ağrıyı ve şişliği azaltmaya yardımcı olmaktadır. Temiz torba içinde dondurulan su 15 dakika kadar uygulama yapıldığında rahatlama hissedilebilir. Ağrının arttığı durumlarda doktora başvurmak şikayetleri azaltmak için uygun olacaktır.

3. Fizik Tedavi: Diz ve bacak kaslarının gelişimlerinin hızlanması için doktor tarafından önerilen egzersiz veya fizik tedavi yöntemleri aksatılmadan uygulanmalıdır.

4. Ağrı Kesiciler: Menisküs hastaları ağrıları arttığında ilaca başvurmaktadırlar. Bu durum yalnızca doktor tarafından önerildiğinde uygundur. Tedavi için verilen ağrı kesiciler önerilen doz ve zamanda kullanılması ağrı hissini azaltmaya katkıda bulanacaktır.