Migren günümüzde çoğu kişinin karşılaştığı bir rahatsızlıktır. Sıradan baş ağrılarından farklı gelişen migren, beyin kimyasallarının farklı işleyişinden kaynaklandığı düşünülen bir hastalıktır. Nörolojik bir ağrıdır ve kişilerin günlük yaşantısını ciddi şekilde olumsuz olarak etkilemektedir.

Yetişkin bireylerde özellikle 20-50 yaş arasında rastlanmaktadır. Genellikle kadınlarda erkeklere oranla 3 kat daha fazla görülmektedir. Kadınlarda daha sık görülmesinin nedeni olarak hormonal yapı (östrojen) gösterilmektedir. Yapılan araştırmaya göre dünya genelinde yaklaşık 700 milyon migren hastası olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca Dünya Sağlık Örgütü’nün yürüttüğü bir çalışmada günlük yaşantıyı olumsuz etkileyen hastalıklar arasında 16. sırada yer almaktadır.

 

Migren Çeşitleri ve Belirtileri Nelerdir

Migren hastalığı uzmanlar tarafından auralı ve aurasız migren olarak 2 sınıfta incelenmektedir. Auralı migren atakları başlamadan önce kişilerde nörolojik bozukluklar görülmektedir. Geçici olarak görülen bu bozukluklar görsel ve duyusal olarak kişiyi etkilemektedir. Bu auralar hastalar tarafından genellikle parlak ışık görme, etrafta benekler veya zigzag çizgiler görme, dil-yüz ve kollarda uyuşma, konuşma bozuklukları olarak tanımlanmaktadır. Yaklaşık 1 saate kadar sürebilen bu bulguları takiben şiddetli baş ağrısı, mide bulantı ve kusma eşlik etmektedir. Aurasız migren ataklarında ise kişide nörolojik bozukluklar görülmeksizin baş ağrısı, mide bulantısı, kusma, konuşma güçlüğü, uyku hali ve depresif ruh durumu gözlenmektedir.

  • Depresif duygu durumu
  • Konsantrasyon eksikliği
  • Çok susama
  • Uyku isteği
  • Tatlı yeme isteği
  • Zonklayıcı, oyucu ve sıkıştırıcı ağrı türü
  • İshal veya kabızlık
  • Tansiyon problemleri
  • Gerginlik ve öfke
  • Işığa ve sese karşı tahammülsüzlük
  • Mide bulantısı ve kusma genel belirtiler arasındadır.

Migren atağı öncelikle belirtileri göstermeye başlar. Kişide auralı migren varsa 30-60 dakika kadar aura belirtileri görülür. Takiben baş ağrısı başlar ve 3-4 güne kadar devam edebilmektedir. 3. günden sonra baş ağrısı giderek azalır ve kişide yoğun bir halsizlik oluşur. Migren belirtilerinin bitmesinden sonra birkaç saat/gün yorgunluk, halsizlik ve uykusuzluk görüldükten sonra atak tamamen sona ermektedir.

 

Migren Atağını Tetikleyen Faktörler

Migren atağını tetikleyen faktörlerin açığa çıkmasının hemen ardından baş ağrısı başlayabilmektedir. Kişilerin genellikle migren atağından önce şu şikayetleri dile getirmektedirler;

  • Stres ve yorgunluk
  • Aşırı gürültü
  • Alkol ve çikolata tüketimi
  • Bazı işlenmiş gıdaların tüketimi
  • Olgunlaşmamış peynir tüketimi
  • Kafeinin fazla tüketilmesi (kahve, kola ve çay)
  • Ani hava değişimleri (nem, sıcak-soğuk değişimleri)
  • Parfüm veya sigara kokuları
  • Uykusuzluk veya uyku düzeninin bozulmuş olması
  • Beslenme şeklinde veya düzeninde değişiklikler
  • Özelikle kadınlarda hormonal değişikliklerin görüldüğü menstural dönemler
  • İçeriğinde tiramin olan besinlerin migren ataklarını şiddetlendirdiğine dair bilimsel çalışmalar mevcuttur. Tiramin, proteinlerin parçalanmasıyla ortaya çıkar. Bazı peynirlerde, alkol ve şarapta bulunan tiramin migren atağının oluşmasına neden olabilmektedir.

Migren Ataklarından Korunmak İçin Yapılması Gerekenler

  1. Beslenme şekline dikkat edilmelidir. Migren ataklarını tetiklediğini düşündüğünüz besinler uzak durmalısınız.
  2. Uykunun bu konuda çok önemli bir yeri vardır. Uyku saatlerinizin düzenli olmasına ve en az 7 saat uyumaya özen göstermelisiniz.
  3. Katkı maddesinin fazla olduğunu düşündüğünüz, işlenmiş gıdaları tüketmemelisiniz.
  4. Vücutta suyun azalması baş ağrılarının oluşmasına neden olmaktadır. Vücut hücrelerinin aksamadan işlevlerine devam etmesi için günde 2,5 litre su tüketmelisiniz.
  5. Stresten uzak kalmaya özen gösterilmelidir. Gerekirse ve mümkünse  yaşam şekli değiştirilmelidir.
  6. Uzun süre aç kalmamaya dikkat etmelisiniz. Ara öğünleri atlamamalısınız.
  7. Aşırı kilonun da migreni tetiklediği bilinmektedir. Fazla kilolarınızdan kurtulmak için dermatologdan yardım alabilirsiniz.
  8. Kendinizi yormadan günlük 30-40 dakikalık yürüyüşler yapabilirsiniz.
  9. Ani hava ve basınç değişikliklerinden uzak durmaya özen göstermelisiniz.
  10. Migreninizi tetiklediğini düşündüğünüz yiyecekleri, çevresel faktörleri, ataklarınızın kaç saat/gün sürdüğünü ve nasıl başladığını muhakkak bir deftere not alın. Böylece sizi rahatsız eden durumları tespit etmiş olur ve korunmak için gerekli önlemleri alabilirsiniz.

Bütün bunlar sizin migren ataklarından kurtulmanız için alınan kişisel önlemlerdir. Eğer migren rahatsızlığınızın olduğunu düşünüyorsanız mutlaka doktor gözetiminde tedavi görmeniz gerekmektedir.